- زادروز
- ۱۲۹۱ · تهران
- پیشه
- صنعتگر؛ پیشگام صنعت پلاستیک ایران؛ سازندهٔ برج پلاسکو
- جایگاه
- رئیس انجمن کلیمیان تهران
- بازداشت
- اسفند ۱۳۵۷
- دادگاه
- دادگاه انقلاب · حدود دو ساعت · بدون وکیل
- اعدام
- ۱۹ اردیبهشت ۱۳۵۸ · تهران · ۶۶ سال
- اتهام
- «جاسوسی برای اسرائیل» و «افساد فیالارض»
حبیب القانیان که بود؟
حبیب القانیان از شناختهشدهترین صنعتگران ایران بود. صنعت پلاستیک را در کشور پایه گذاشت و برج پلاسکو، نخستین ساختمان بلند تهران، را ساخت. سالها ریاست انجمن کلیمیان تهران را بر عهده داشت و چهرهٔ عمومی جامعهای بود که تاریخش در ایران به دو هزار و پانصد سال پیش بازمیگشت.
دادگاهی دو ساعته
او در اسفند ۱۳۵۷ بازداشت شد و در دادگاهی که حدود دو ساعت طول کشید، بدون وکیل و بدون حق تجدیدنظر، به «جاسوسی برای اسرائیل» و «افساد فیالارض» محکوم شد. حکم روز ۱۹ اردیبهشت ۱۳۵۸ اجرا شد. عکس پیکر او در روزنامهها منتشر شد.
پیامد برای یهودیان ایران
پیام این اعدام برای جامعهٔ یهودی ایران روشن بود: تعلق به اقلیتی مذهبی، بهتنهایی، میتواند به اتهام امنیتی بدل شود. جمعیت یهودیان ایران که پیش از انقلاب حدود ۸۰ تا ۱۰۰ هزار نفر برآورد میشد، طی چند سال به کمتر از ۱۰ هزار نفر کاهش یافت.
همین سازوکار — ساختن اتهام امنیتی از هویت — بعدها علیه بهائیان، دراویش گنابادی، مسیحیان نوکیش و فعالان کرد و بلوچ به کار گرفته شد.
صفحههای مرتبط
- چهرهها — کشتهشدگان نامدار خیزش
- مهسا (ژینا) امینی
- همهٔ یادبودها · English version
پرسشهای پرتکرار
حبیب القانیان که بود؟
حبیب القانیان صنعتگر برجستهٔ یهودی ایرانی، پیشگام صنعت پلاستیک و سازندهٔ برج پلاسکو و رئیس انجمن کلیمیان تهران بود.
چرا حبیب القانیان اعدام شد؟
دادگاه انقلاب او را در دادگاهی دو ساعته و بدون وکیل به «جاسوسی برای اسرائیل» و «افساد فیالارض» محکوم کرد و او در ۱۹ اردیبهشت ۱۳۵۸ تیرباران شد.
پیامد اعدام او چه بود؟
اعدام او آغاز مهاجرت گستردهٔ یهودیان ایران بود؛ جمعیتی حدود ۸۰ تا ۱۰۰ هزار نفری که ظرف چند سال به کمتر از ۱۰ هزار نفر رسید.
آیا او وکیل داشت؟
خیر. دادگاه انقلاب بدون حضور وکیل مدافع و بدون حق تجدیدنظر برگزار شد.
