هۆلۆکۆستی ئێران

سەرچاوەکان و کتێبنامە

کتێبنامەی سەرچاوە سەرەتاییەکان بۆ iranholocaust.org: نێردەی ڕاستیۆدۆزینەوەی UN، Amnesty، HRW، IHR، HRANA، IHRDC، ناوەندی Boroumand، BBC Verify، Reuters و 14ی دیکە.

کتێبنامە · سەرچاوە سەرەتاییەکان · 23 بابەت

سەرچاوەکان.

هەموو ژمارەیەک لە iranholocaust.org دەتوانرێت بۆ یەکێک یان زیاتر لە 23 سەرچاوە سەرەتاییەکان، ڕاپۆرتەکانی ڕێکخراوە ناحکومییەکان، کتێبە زانستییەکان و فیلمە دیکۆمێنتارییانەی لێرەدا ئاماژەیان پێکراوە، بگەڕێنرێتەوە.

سەرچاوە سەرەتاییەکان و ڕاپۆرتەکانی ڕێکخراوە ناحکومییەکان (NGO)

  • نێردەی نێودەوڵەتی سەربەخۆی ڕاستیۆدۆزینەوەی UN لەسەر ئێران. لە 2022 دامەزراوە؛ ڕاپۆرتی ئازاری 2024 گەیشتە ئەو ئەنجامەی کە ئێران تاوانی دژە مرۆڤایەتی لە کوشتن، زیندانی کردن، ئەشکەنجەدان، دەستدرێژی، چەوساندنەوە و بێسەروشوێنکردنی زۆرەملێ ئەنجامداوە.
  • ڕاپۆرتنێری تایبەتی UN بۆ کاروباری ئێران. ئەرکەکە لەلایەن Mai Sato (لە ساڵی 2024ەوە) بەڕێوەدەبرێت. ڕاپۆرتی ساڵانە پێشکەش بە ئەنجومەنی مافی مرۆڤ دەکات.
  • Amnesty International — ئێران. ڕاپۆرتە ساڵانەییەکانی دۆخی جیهان؛ لێکۆڵینەوەی بابەتیی لەسەر لەسێدارەدان و مافەکانی ژنان.
  • Human Rights Watch — ئێران. بەشی ساڵانەی ڕاپۆرتی جیهانی و لێکۆڵینەوە بەردەوامەکان.
  • مافی مرۆڤی ئێران (IHR). ڕێکخراوێکی ناحکومییە لە ئۆسلۆ جێگیرە. ڕاپۆرتی ساڵانەی سزای لەسێدارەدان (لەگەڵ ECPM) پڕسەرچاوەترین داتای لەسێدارەدانە.
  • HRANA — ئاژانسی هەواڵی چالاکانی مافی مرۆڤ. چاودێرێکی سەربەخۆی ئێرانی؛ سەرچاوەی سەرەتایی بۆ دەستبەسەرکردن و قوربانیانی ڕۆژانە.
  • ناوەندی مافی مرۆڤ لە ئێران (CHRI). ڕێکخراوێکە لە نیویۆرک جێگیرە. دۆسیەی باوەڕپێکراوی لەسەر زیندانیانی سیاسی هەیە.
  • ناوەندی بەڵگەنامەکردنی مافی مرۆڤی ئێران (IHRDC). ئەرشیفێک لە نیو هیڤن بۆ بەڵگەنامەی سەرچاوە سەرەتاییەکان لەسەر تاوانەکانی دەوڵەتی ئێران لە ساڵی 1979ەوە.
  • ناوەندی عەبدولڕەحمان بۆرومەند (Abdorrahman Boroumand Center). ئەرشیفێک لە واشنتۆن کە هەموو لەسێدارەدانە بەڵگەنامەکراوەکان لە ساڵی 1979ەوە لە یادەوەریی (Omid Memorial) پۆلێن دەکات.
  • ڕێکخراوی مافی مرۆڤی هەنگاو (Hengaw). گرووپێکی سەربەخۆی مافی مرۆڤی کوردی-ئێرانی. سەرچاوەی سەرەتایی بۆ پارێزگاکانی Kordestan، Kermanshah، Ilam و West Azerbaijan.
  • BBC Verify — لێکۆڵینەوەکانی ئێران. پشکنینی سەرچاوە کراوەکان بۆ ڤیدیۆی خۆپیشاندانەکان. ڕاستیی 'دوو شەو' (کانوونی دووەمی 2026) و کوژرانی Mahsa Amini پشتڕاستکردەوە.
  • لێکۆڵینەوەکانی Reuters. ڕاپۆرتی لەسەر ئامارە ناوخۆییەکانی وەزارەتی ناوخۆی ئێران دا کە نزیکەی 1,500 کوژراوی لە تشرینی دووەمی 2019دا تۆمار کردووە.
  • Associated Press — ئێران. هەواڵەکانی ئاژانسەکە لەسەر خۆپیشاندانەکان، لەسێدارەدانەکان و لێدوانەکانی ڕێبەری باڵا.
  • The New York Times — ئێران. ڕاپۆرتەکانی بەشی دەرەوە؛ ئەرشیفەکە ڕووماڵی یەکلاکەرەوەی شۆڕشی 1979 و لەسێدارەدانەکانی 1988 لەخۆدەگرێت.
  • Le Monde — ئێران. ڕاپۆرتەکانی بەشی دەرەوە بە زمانی فەڕەنسی لەسەر ئێران.
  • ئێران ئینتەرناشناڵ (Iran International). کەناڵێکی ئاسمانی بە زمانی فارسی؛ وێنەی دزەپێکراوی سیتی سکانی لە دۆسیەی Mahsa Amini بڵاوکردەوە.
  • ڕادیۆ فەردا (RFE/RL). بەشی زمانی فارسیی ڕادیۆ ئەورووپای ئازاد / ڕادیۆ ئازادی.
  • ویکیمیدیا کۆمنز — خۆپیشاندانەکانی 2022–2026ی ئێران. ئەرشیفی فۆتۆگرافی و ڤیدیۆیی بە مۆڵەتی کراوە.
  • کتێب — یەرواند ئەبراهامیان، 'دانپێدانانە ئەشکەنجەدراوەکان' (1999). University of California Press. مێژوویەکی ئەکادیمی ستاندارد سەبارەت بە زیندانیکردنی سیاسی لە ئێران.
  • کتێب — Geoffrey Robertson QC، 'کۆمەڵکوژیی زیندانیانی سیاسی لە ئێران، 1988' (2010). شیکارییەکی یاسایی بنەڕەتی بۆ لەسێدارەدانە بەکۆمەڵەکانی 1988.
  • کتێب — Azadeh Moaveni، 'Lipstick Jihad' (2005) و 'Honeymoon in Tehran' (2009). ڕاپۆرتی کەسیی یەکەم لەسەر بەرگریی ژنان.
  • فیلم — 'Holy Spider' (عەلی عەباسی، 2022). درامایەکی خاوەن خەڵاتی کان لەسەر کوشتنە زنجیرەییەکانی مەشهەد و تێوەگلانی دەوڵەت.
  • فیلم — 'Seven Winters in Tehran' (Steffi Niederzoll، 2023). دۆکیۆمێنتارییەک لەسەر ڕێحانە جەباری، کە لە ساڵی 2014دا لەسێدارە درا.

کتێبنامەی شیاو بۆ خوێندنەوەی ئامێر

وەشانێکی شیاو بۆ خوێندنەوەی ئامێر بەردەستە لە /data/citations.json.